Project
Lopend

Living Lab en Manifest, Rapport, Report

Geplaatst op 8 juli 2015, 23:06 uur

Voormalig industriegebied Buiksloterham, Amsterdam-Noord, wordt door publieke en private partijen ontwikkeld tot een wijk met hoge circulaire ambities. In het gebied - nu nog gedeeltelijk industriegebied en grotendeels vervuild en leegstaand - verrijzen straks zo’n 3.500 woningen en 200.000 m2 werkruimte.

Over het onderzoek Circulair Buiksloterham

De noodzaak voor de transitie naar de circulaire inrichting van steden dringt zich al geruime tijd aan. De opga- ve van Buiksloterham als binnenstedelijk transformatiegebied biedt een uitgelezen mogelijkheid om stedelij- ke ontwikkeling te herdefinie?ren. In opdracht van De Alliantie, de Gemeente Amsterdam Grond & Ontwikkeling en Waternet is in 2014 een uitgebreid onderzoek verricht naar de potentie van Buiksloterham om tot een cir- culaire wijk ontwikkeld te worden, resulterende in een circulaire visie en ambitie voor de wijk.

Visie

Circulair Buiksloterham levert aansprekende circulaire prestaties. De wijk is een “living lab” waar experiment, onderzoek en innovatie actief worden aangemoedigd en toegepast; kennis wordt gedeeld binnen en buiten de wijk. Het woon- en werkklimaat is sociaal en divers en kent een hoge mate van betrokkenheid van bewo- ners en ondernemers. Cultuur in al haar mogelijke verschijningsvormen beschouwen we als een integraal on- derdeel van de ontwikkeling. Er is een lokale en veerkrachtige economie waar diensten en goederen worden uitgewisseld met geld, tijd en lokale ruilsystemen. Energie is afkomstig uit hernieuwbare bronnen. Producten en materialen worden teruggewonnen voor hergebruik, reparatie en verdere recycling. Het gebied kent een grote biodiversiteit en beschikt over aantrekkelijke straten en gebouwen.

Ambities

Op basis van uitgangspunten van de circulaire economie zijn de volgende ambities voor Buiksloterham geformuleerd:

  • Buiksloterham is zelfvoorzienend op energiegebied en gebaseerd op hernieuwbare energie
  • Buiksloterham is een ‘zero waste’ buurt met een zo veel mogelijk gesloten materiaalstroom
  • Buiksloterham is rain proof en wint nutrie?nten uit afvalwater
  • Ecosystemen in Buiksloterham worden geregenereerd en het natuurlijk kapitaal is zelfverniewend
  • Infrastructuur in Buiksloterham wordt maximaal in functie gebruikt en de lokale ‘zero emission’ mobiliteit veroorzaakt geen scha- delijke uitstoot
  • Buiksloterham is een diverse, leefbare & inclusieve woonwijk
  • Buiksloterham draagt bij aan de lokale economie en stimuleert ondernemerschap
  • Buiksloterham betrekt bewoners en bedrijven bij lokale investeringen en waarde ontwikkeling
  • Buiksloterham is een gezonde, veilige en aantrekkelijke omgeving met ruimte recreatie en ontspanning

Op basis van de visie en ambities is een voorbeeld uitwerking gemaakt waarin de mogelijke interventies be- schreven staan om de ambitie te behalen. De volledige studie is te downloaden op www.buiksloterham.nl.

Het project team voor de studie “Circulair Buiksloterham” bestaat uit: Metabolic, Studioninedots, DELVA Landscape Architects, Frank Alsema, Peter Dortwegt en Saskia Mu?ller.

  

Concrete interventies

Circulair Buiksloterham moet betekenisvol kunnen zijn op de korte termijn, zowel voor hen die nu investeren en plannen ontwikkelen, als voor de lange termijn waar het gaat om keuzes voor infrastructuur(systemen). De Buiksloterham als living lab voor circulaire gebiedsontwikkeling is gebaat bij veelzijdige oplossingen, bij voorbeeldprojecten waarbij verschillende systemen zoeken naar betekenisvolle integratie en ruimte wordt geboden aan meerdere oplossingen voor hetzelfde probleem. Het is onmogelijk om nu de maatregelen en (technische) oplossingen voor elk doel volle- dig te kennen. Er komen nieuwe technologiee?n op de markt, kosten gaan naar beneden waardoor nieuwe oplossingen binnen bereik komen. Het is daarom essentieel om nu een structuur neer te zetten waarmee de gewenste resultaten binnen bereik kunnen komen. Daartoe zijn naast techni- sche ook systemische interventies noodzakelijk.

Systemische:

1. Het erkennen van Buiksloterham als living lab
2. Het opzetten van een bij de ambitie passende regie- en processtructuur die wordt gedragen door de betrokken partijen
3. Het werken aan nieuwe financie?le voorzieningen/structuren
4. Het ontwikkelen van monitoringsystemen en open datastructuren.

Technische:

1. Het ontwikkelen van Buiksloterham tot aansprekend waterinnovatie gebied
2. Het ontwikkelen en invullen van een visie op duurzame energie
3. Het ontwikkelen van een duurzaam mobiliteitsplan
4. Het transformeren van de vervuilde grond tot voedingsbodem voor maatschappelijke meerwaarde
5. Het sluiten van de materiaalkringlopen op de meest hoogwaardige manier en op het juiste schaalniveau.

Samen optrekken

Wij zijn er van overtuigd dat het alleen lukt om een circulaire ontwikkeling van de
Buiksloterham te realiseren als we ook een nieuwe vorm vinden om dat samen te doen. Samen met de bewoners en bedrijven in de wijk, met sociale en commercie?le investeerders, met de over- heid, met onderzoeksinstellingen en met initiatiefnemers die de wijk als kans zien. Dat is een zoek- tocht. Ee?n die we niet volbracht hoeven te hebben voordat we met elkaar aan het werk gaan, maar die onderdeel is van de manier waarop we met elkaar omgaan. Hoe we het proces organiseren is “work in progress”.

Hoe we het ook organiseren, ons uitgangspunt blijft dat uitwisseling van gedachten, ervaringen, plannen een belangrijke randvoorwaarde is om verder te komen. Dat betekent elkaar regelmatig ontmoeten, het debat organiseren, nieuwe domeinen verkennen en vraagstukken uitdiepen. Buik- sloterham als living lab voor circulaire gebiedsontwikkeling kent een bredere scope dan het gebied alleen. We hebben kennis, medewerking, middelen en betrokkenheid nodig van anderen. Wat we te bieden hebben is een leer- en innovatieomgeving van betekenis.

Tot slot

De ambitie, de middelen en de wijze van organiseren van de transformaties in de Buiksloterham krijgen betekenis als ze deel uitmaken van een wenkend perspectief. Wij werken aan plannen voor de Buiksloterham omdat we bouwen aan een duurzame toekomst voor de stad. Een overtuigend verhaal vormt niet alleen de verbinding tussen ons als de direct betrokkenen, het is een noodzakelijke voorwaarde om anderen te mobiliseren. 

Toelichting

English Report Summary

type Onderzoek
Deel dit: