Nieuw bericht

Participatie in circulaire gebiedsontwikkeling

geplaatst op 5 maart 2020, 17:40 uur
De Omgevingswet stelt vast dat gemeenten de plicht hebben om bij gebiedsontwikkeling participatie te waarborgen. Welke les is te trekken uit de huidige praktijk van circulaire gebiedsontwikkeling?

In het meest recente nummer van Recht der Werkelijkheid trekken zes deskundigen, onder wie buurtbewoner Frank Alsema en Stadslabs Saskia Müller, enkele conclusies. Recht der Werkelijkheid is het tijdschrift van de Vereniging voor de Sociaalwetenschappelijke bestudering van het Recht. Nummer 2 van jaargang 2019 staat geheel in het teken van de Omgevingswet, die in 2021 moet ingaan. De Omgevingswet gaat de regelgeving rond ruimtelijke ordening opnieuw vormgeven. Een van de meest interessante wijzigingen is de grotere aandacht voor burgerparticipatie. Gemeenten móeten participatietrajecten starten bij gebiedsontwikkeling. 

Maar hoe kan deze eruit zien en hoe werkt dit dan in de praktijk? In het artikel 'Participatie in circulaire gebiedsontwikkeling' beschrijven de zes auteurs hun ervaringen in twee transformatiegebieden: Buiksloterham in Amsterdam en Binckhorst in Den Haag. Hieraan vooraf geven zij in een theoretisch deelhoofdstuk een beeld van diverse vormen van participatie. Zij zien een paradox: participatie wordt traditioneel als succesvol beschouwd als er door een grote groep betrokkenen wordt deelgenomen, hoe meer hoe beter. Maar er zijn andere vormen van participatie: bijvoorbeeld in de vorm van een intensieve samenwerking met stadsmakers en andere betrokkenen met professionele ervaring met gebiedsontwikkeling. De schrijvers benoemen het verschil tussen de meer traditionele verticale participatieladder van socioloog Arnstein en de modernere participatie-ster en de triangel van betrokkenheid, beide gemunt door socioloog John May. Deze modellen van participatie geven aan dat intensieve betrokkenheid van een kleine groep eenzelfde waarde kan vertegenwoordigen als kortstondige of oppervlakkige betrokkenheid van een groter gezelschap.

In de voorbeelden Buiksloterham en Binckhorst zagen de auteurs een combinatie van factoren die het mogelijk maakt vergelijkingen te trekken en conclusies te formuleren over wat er gebeurt bij specifiek circulaire ontwikkeling. Het ging om industriële transformatiegebieden, de nasleep van de crisis van 2008 en een grote wens bij Den Haag en Amsterdam en bij partners om te zorgen voor circulariteit, in plaats van de platgetreden paden te belopen. In het artikel diepen de zes auteurs de spanning tussen circulaire ambities en ingesleten bestuurlijke patronen verder uit, in het licht van de toekomstige Omgevingswet. In welke spagaat zit te gemeente? Lees de pdf hieronder.  

2 foto's
Binckhorst in Den Haag
Binckhorst in Den Haag