Nieuw bericht

HIB Inspiratie

geplaatst op 31 januari 2020, 22:58 uur, door Frans Knibbe

Hieronder wat ik tot nu toe heb opgeschreven als inspraakreactie. Ik heb het nog niet opgestuurd. Is er iemand die er wat van vindt? Ook ben ik benieuwd naar andere inspraakreacties. De HIB is omvangrijk, het is makkelijk om daardoor iets over het hoofd te zien.

-------------------------------------

Inspraakreactie Investeringsnota Buiksloterham

Na het bestuderen van het concept voor de Herijking van het Investeringsbesluit Buiksloterham (HIB) heb ik wat vragen en opmerkingen. Een overkoepelende gedachte daarbij is dat ik bang ben dat de kans gemist wordt om van de Buiksloterham een echt natuurinclusieve wijk te maken. Dat zou mogelijk moeten zijn, met behulp van moderne en slimme inzichten en methoden. Een wijk met veel flora en fauna is goed voor planten, dieren en mensen. Op veel gebieden kan het op lange termijn kosten besparen, dus is investeren in natuur ook financieel verstandig. Zo zijn mensen in natuurlijke omgevingen geestelijk en lichamelijk gezonder, meer geneigd tot milieuvriendelijk gedrag en minder geneigd tot asociaal gedrag. Een faunarijke omgeving kan ook dienen als klimaatbuffer.
Los van de vele voordelen die een natuurlijke stedelijke leefomgeving biedt voor mensen en gebouwen vind ik dat we als maatschappij de morele verplichting hebben goed voor de inheemse natuur te zorgen. Nu in landelijke gebieden de natuur hard achteruit gaat, onder andere ten gevolge van de bio-industrie, zouden steden en hun bewoners het goede voorbeeld moeten geven door wat extra moeite te doen om gastvrij te zijn naar de andere levende wezens in ons land.
Aangezien bovenstaande overwegen doorgaans niet hoog op de prioriteitenlijst van projectontwikkelaars zullen staan denk ik dat intensievere sturing dan nu uit het investeringsbesluit blijkt noodzakelijk is.

Hieronder puntsgewijs mijn vragen en opmerkingen.

  • Op zich zijn de uitgangspunten voor 'groen en biodiversiteit' aardig, maar de spelregelkaart als geheel lijkt nogal vrijblijvend. Als een ontwikkeling binnen de eisen van het vigerende bestemmingsplan blijft hoeven de spelregels niet te worden toegepast. De mate waarin de spelregels zullen worden toegepast is daarmee onbekend en zou nihil kunnen zijn. Beter zou zijn om in ieder geval de eisen voor natuur altijd verplicht te laten zijn.
  • Het bovenstaande punt zou tot een aanpassing van het bestemmingsplan leiden. Als dat, om wat voor reden dan ook, wenselijk of onvermijdelijk is, is het dan niet beter een bestemmingsplan verbrede reikwijdte (BVR) te maken, op basis van de vigerende regels en het investeringsbesluit, zodat het gebiedsplan voldoet aan de nieuwe Omgevingswet en het plan daardoor zowel voor gemeente als burgers makkelijker te volgen is?
  • In tabel 2.5.1 is 106.910 vierkante meter aan ecosysteemgroen van kavels opgenomen. Dat getal zou bereikt moeten worden via de norm van 40% kavelgroen. Maar als dat is gebaseerd op het uitgangspunt in de spelregelkaart, hoe is de oppervlakte dan berekend als onbekend is hoeveel plannen niet aan de eisen van het vigerende bestemmingsplan voldoen?
  • Ik heb vernomen dat bij eerdere ontwikkelingen de in ruimtelijke plannen gestelde eisen in de praktijk niet altijd worden nageleefd. Vooral bij eisen ten bate van natuur is dat onwenselijk, omdat planten en dieren geen bezwaarschriften kunnen indienen. Het lijkt noodzakelijk om in de Buiksloterham extra voorzieningen te treffen om inspectie op naleving en handhaving van de regels echt goed te maken. Wellicht is een document als de HIB niet de geëigende plaats om zoiets vast te leggen, maar het zou dan wel ergens moeten gebeuren, en sterk gekoppeld moeten zijn aan het ruimtelijk plan.
  • Ruimte voor natuur wordt in de HIB uitgedrukt in vierkante meters. Het lijkt zinnig om daarnaast, of in plaats daarvan, volumematen te gebruiken. Dit om optimaal gebruik van ruimte voor natuur te stimuleren. Een vierkante meter begroeid met gras heeft een lagere natuurwaarde dan een vierkante meter grond waar een boom in staat. Een vierkante meter water van een halve meter diep heeft minder natuurwaarde dan een vierkante meter water van een meter diep. De spelregels voor groen en water zouden kunnen worden uitgebreid met volumetrische bepalingen.
  • De Buiksloterham lijkt een uitgelezen plek voor klimplanten. Die nemen op maaiveldniveau weinig ruimte in, maar geven wel veel groen volume dat, afhankelijk van de soort plant, erg nuttig kan zijn voor diverse diersoorten. En anders dan bomen geven ze minder hinder door schaduw en uitzichtbelemmering. Klimplanten kunnen langs gevels van gebouwen groeien, maar zouden ook in de door de gemeente ingerichte en beheerde openbare ruimte kunnen worden ingezet. Ze zouden bijvoorbeeld tegen lantaarnpalen kunnen groeien, of langs raamwerken boven parkeerplaatsen. Ik denk daarom dat het extra stimuleren van de aanplant van klimplanten een plaats verdient in plannen voor de Buiksloterham.
  • Het idee is dat het investeringsbesluit voor 10 jaar vastligt. Is dat een realistische gedachte, gezien dat er in het verleden al veel aanpassingen en uitzonderingen nodig waren op het bestaande gebiedsplan, en gezien de onvoorspelbaarheid van invloedrijke toekomstige externe ontwikkelingen? Zou het niet beter zijn verandering als uitgangspunt te nemen, in plaats van een status quo? Dat zou dan kunnen betekenen dat bepaalde kernwaarden wel worden gehandhaafd, maar dat de uitvoering ervan afhankelijker van externe ontwikkelingen en omstandigheden kan worden gemaakt. Ook kan dat betekenen dat er meer ruimte wordt gemaakt voor kleinschalige experimenten, waarvan succesvolle resultaten naar wens toegepast kunnen worden op grotere schaal.
  • Ik denk dat het goed zou zijn het ondergronds bouwen, voor ruimtes die niet voor bewoning bestemd zijn (parkeergarages bijvoorbeeld), meer te stimuleren. Dat hoeft niet te betekenen dat er een overschot aan grond ontstaat dat niet ter plekke hergebruikt kan worden. Afgegraven grond kan gebruikt worden om meer reliëf aan te brengen in openbare ruimtes en om het maaiveld van nog te bebouwen kavels te verhogen. Met het ophogen van kavels wordt overstromingsrisico verminderd en hemelwaterberging verhoogd.  Door het aanbrengen van reliëf in openbare gebieden wordt de beplantbare grondoppervlakte verhoogd. Door ondergronds te bouwen kan de druk op de bovengrondse ruimte wat verminderd worden, zodat er meer ruimte beschikbaar kan komen voor natuur. Voor wat betreft het verminderen van de schaarsheid van ruimte is het dus een win-win-strategie.
    Het herverdelen van de grond in de Buiksloterham is typisch een kaveloverstijgend onderwerp. Wat dat betreft zou het misschien ook beter zijn een minder kavelgericht plan als een bestemmingsplan als uitgangspunt te nemen, en toe te werken naar een meer holistisch omgevingsplan.


Hartelijk gegroet, 

Frans Knibbe

Foto
Grauwe ganzen op te bebouwen grond van De Vrije Kade
1 reactie

gerald lindner

Mooie punten! Mij is vooral opgevallen dat heel veel "groen" in de HIB kaarten daarvoor gewoon al "blauwe" ruimte was. Dus reeds openbare ruimte. Netto winst voor de BSH- burger is dus nul. (sigaar uit eigen openbare ruimte doos).
5-feb-2020 10:26
Wil je ook reageren? Meld je dan aan